Ngày 21/9/2026, Chính phủ ban hành Nghị định số 364/2026/NĐ-CP quy định chi tiết việc thí điểm chế định luật sư công. Nghị định có hiệu lực từ ngày 01/10/2026 và được áp dụng đến khi Nghị quyết số 24/2026/QH16 hết hiệu lực. Đây không chỉ là thay đổi về tổ chức nhân sự pháp lý trong khu vực công, mà còn đặt ra một cơ chế phối hợp mới giữa luật sư công và các tổ chức hành nghề luật sư.

Luật sư công là cán bộ, công chức, viên chức, sĩ quan hoặc người làm việc trong doanh nghiệp nhà nước thuộc phạm vi thí điểm, được cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của khu vực công. Chế định này không loại tổ chức hành nghề luật sư bên ngoài khỏi các vụ việc của khu vực công.

Theo khoản 1 Điều 21 Nghị định 364/2026/NĐ-CP, cơ quan thực hiện thí điểm có thể lựa chọn và ký hợp đồng dịch vụ pháp lý với tổ chức hành nghề luật sư để cùng luật sư công giải quyết vụ việc phức tạp trong năm nhóm trường hợp. Đó là khi vụ việc đòi hỏi chuyên môn sâu mà đội ngũ luật sư công chưa đáp ứng; số lượng vụ việc vượt quá khả năng của đội ngũ; vụ việc liên quan dự án quan trọng quốc gia hoặc có tác động lớn đến kinh tế, xã hội; vụ việc có yếu tố nước ngoài thuộc thẩm quyền tài phán quốc tế; hoặc trường hợp khác theo quyết định của cơ quan chủ trì.

Khoản 2 Điều 21 yêu cầu việc lựa chọn phải công khai, minh bạch, phù hợp tính chất vụ việc và theo quy trình lựa chọn nhà thầu trong trường hợp đặc biệt được dẫn chiếu tương tự. Hồ sơ năng lực vì vậy cần chứng minh chuyên môn, kinh nghiệm, khả năng huy động nhân sự và năng lực xử lý yếu tố nước ngoài khi cần.

Trong quá trình thực hiện, luật sư công chủ trì; luật sư của tổ chức hành nghề phối hợp trao đổi tài liệu và thực hiện phương án. Hai bên phải bảo vệ bí mật nhà nước, bí mật nghề nghiệp và phòng ngừa xung đột lợi ích. Khi ý kiến chuyên môn khác nhau, mỗi bên được bảo lưu bằng văn bản; người đứng đầu cơ quan sử dụng luật sư công quyết định. Ý kiến, quyết định và phần việc phải được lập thành văn bản, lưu trong hồ sơ. Thù lao cùng chi phí hợp lý, cần thiết được xác định trong hợp đồng.

Từ góc độ thực tiễn, tổ chức hành nghề luật sư nên chuẩn bị sẵn bộ hồ sơ năng lực theo lĩnh vực; quy trình kiểm tra xung đột lợi ích và bảo mật; danh sách nhân sự chủ chốt; mẫu đề xuất phạm vi công việc, sản phẩm bàn giao, cơ chế bảo lưu ý kiến và dự toán chi phí. Cơ quan, doanh nghiệp nhà nước khi thuê luật sư cũng cần xác định rõ căn cứ thuộc một trong các trường hợp của Điều 21 và lưu đầy đủ tài liệu lựa chọn, hợp đồng, ý kiến tư vấn.

Công ty Luật An Lộc Victory & Cộng sự sẵn sàng hỗ trợ rà soát điều kiện, xây dựng hồ sơ năng lực, thiết kế hợp đồng dịch vụ pháp lý và phương án quản trị bảo mật, xung đột lợi ích phù hợp từng vụ việc. Thông tin tại https://anloclaw.vn/.